KANCA- DIÅžLÄ° ENGEREK
(Anciströdon halys)
«Kanca-diÅŸli engerek,» çukur-engerekgilleri’nin üçgen - kafalılar (Ancistrodon) grubu üyesi ve Avrupa’ nın biricik çukur engereÄŸi’dir. Adi engerek iriliÄŸindeki bu türün özelliÄŸi, burun hizasında yarımay biçiminde bir ÅŸekil meydana getiren dar ve kubbeli pullardır. Yılanın burnu böylece eyer biçiminde oyulmuÅŸ gözükmektedir. Türkçe kanca - diÅŸli engerek, Avrupa dillerinde ise «Halys» yılanı denilen bu tür, Avrupa’da yalnız Volga ile Ural nehirleri arasındaki isteplerde yaÅŸar. Asıl yurdu Orta Asya, Güney Sibirya ve MoÄŸolistan’dır.
Çok ÅŸiddetli olması ve kesin bir panzehiri bulunmaması sebebiyle, bu yılanın zehirinden çok korkulur Isırdığı yer önce kesilir, zehiri emilir, hastaya afyon damlaları içirilir, ısırılan uzuv, ÅŸiÅŸi biraz inene kadar suya batınlır ve bundan sonra yılan yağıyla ovulmasına geçilir. Kanca -diÅŸli engerek’in huyunu iyi bilen Kırgızlar, gece hayvanları olup gündüzleri uyuduklarını, yılın en saçak mevsiminde sabah erken ve akÅŸamlan güneÅŸte yattıklarını, öğleyin ise çalıların gölgesine, taÅŸların altına ve suya sığındıklarını söylerler.
Kanca - diÅŸli engerek’in ısırdığı yer önce yanar, sonra yavaÅŸ yavaÅŸ ÅŸiÅŸmeye baÅŸlar. Dayanılmayacak bir ÅŸekilde sancıyan ısırık, derhal tedavi edilmelidir. Aksi halde en kuvvetli bünyeli insanların bile ölümden kurtarılması imkansız gibidir.